ಕೆಲವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಹೋದ ಮೇಲೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಬದುಕಿನ ರೀತಿ, ಮಾತುಗಳು ಮತ್ತು ಜೀವನೋತ್ಸಾಹ ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಹೊಸ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತವೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಎಂಬತ್ತು ವರ್ಷದ ಹಿರಿಯರೊಬ್ಬರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದ ನೆನಪು ನನ್ನನ್ನು ನನ್ನೊಳಗೆ ಕಾಡತೊಡಗಿತ್ತು.

ಐದೂವರೆ ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಗಟ್ಟಿಮುಟ್ಟಾದ ಮೈಕಟ್ಟು, ಕೃಷ್ಣವರ್ಣದ ದೇಹ, ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳ್ಳಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಕೂದಲುಗಳು. ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ಬೆಳೆದ ಸಹಜ ಸೌಂದರ್ಯ. ಆಧುನಿಕತೆಯ ಆಡಂಬರಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುವ ಸರಳ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ. ದಿನ ಬೆಳಗಾದರೆ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನೇ ಮರೆತುಬಿಡುವ ಅವರು, ತಮಾಷೆಯ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನವರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ನಗು ಅರಳಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಆದರೆ ಕಾಲದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ದೇಹದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕುಂದಿದೆ. ವಯೋಸಹಜ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹಿಂದಿನಂತೆ ಓಡಾಡಲು ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿವೆ. ಆದರೂ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ಅವರ ಮನದ ಆಸೆ ಮಾತ್ರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿಲ್ಲ.

ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಅವರು ಕೇಳಿದರು:

“ಮಾಸ್ಟ್ರೇ, ನನಗೆ ಈಗಷ್ಟೇ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದಿರುವ ಕೆಲವು ತೆಂಗಿನ ಸಸಿಗಳು ಬೇಕಿತ್ತು.” ಅವರ ಈ ಸರಳ ಬೇಡಿಕೆ ನನ್ನನ್ನು ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತರ ಬೆಟ್ಟದ ಜೀವ ಕಾದಂಬರಿಯತ್ತ ಕರೆದೊಯ್ದಿತು. ಕಾದಂಬರಿಯ ಕೊನೆಯ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಳಬೈಲ ಭಟ್ಟರು ಶಿವರಾಮಯ್ಯನಲ್ಲಿ ಹೇಳುವ ಮಾತು ನೆನಪಾಯಿತು: “ನೀನು ಇಲ್ಲೇ ಉಳಿಯುವುದಾದರೆ, ನಾನು ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ನಿನಗೊಂದು ತೋಟ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತೇನೆ. ತಮಾಷೆಗಲ್ಲ ...... ನಾನು ಈಗಲೂ ತೋಟ ಮಾಡಬಲ್ಲೆ.” ಇಳಿ ವಯಸ್ಸಿನ ಭಟ್ಟರ ಈ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಅದ್ಭುತವಾದುದು. ವಯಸ್ಸಾಗಿದೆ ಎಂದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೆಲ್ಲ ಮುಗಿದುಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ದೇಹದ ಶಕ್ತಿ ಕುಂದಿರಬಹುದು; ಆದರೆ ದುಡಿಯಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ ಇನ್ನೂ ಜೀವಂತವಾಗಿರಬಹುದು.

ನಾನು ಭೇಟಿಯಾದ ಹಿರಿಯರಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ಚೈತನ್ಯವನ್ನು ಕಂಡೆ. ಕೆಳಬೈಲ ಭಟ್ಟರು ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ತೋಟ ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದರೆ, ಈ ಹಿರಿಯರು ಎಂಬತ್ತರ ಹರೆಯದಲ್ಲೂ ಹೊಸ ತೆಂಗಿನ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಇಬ್ಬರ ಬದುಕಿನಲ್ಲೂ ಕಾಣುವುದು ಒಂದೇ ಸಂಗತಿ: ವಯಸ್ಸನ್ನು ತಮ್ಮ ಆಸೆಗಳಿಗೆ ಕೊನೆಯ ಗೆರೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದಿರುವುದು.

ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದ ಸಸಿ ಎಂದರೆ ಒಂದು ಹೊಸ ಆರಂಭ. ಅದರೊಳಗೆ ಇನ್ನೂ ಕಾಣದ ಬೇರುಗಳಿವೆ, ಬೆಳೆಯಬೇಕಾದ ಕಾಂಡವಿದೆ, ಹರಡಬೇಕಾದ ಎಲೆಗಳಿವೆ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಫಲ ನೀಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಎಂಬತ್ತರ ಹರೆಯದಲ್ಲೂ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಡಲು ಬಯಸುವ ಈ ಹಿರಿಯರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯಾವ ಕನಸಿದೆಯೋ ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅವರ ಆ ಆಸೆಯೇ ಬದುಕಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ನಾವು ಯುವಕರಿಗೆ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕನಸು ಕಾಣಲು, ಗುರಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೇಳುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಹೊಸದನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಆಸೆ ಯುವಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವೇ? ಬದುಕಿನ ಸಾರ್ಥಕತೆ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಕಳೆಯುವುದಲ್ಲ; ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಬದುಕಲು ಒಂದು ಕಾರಣವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದಲ್ಲವೇ?

ಈ ಹಿರಿಯರ ಬದುಕು ಯುವಕರಿಗೆ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತಲ್ಲೀನರಾಗುವುದನ್ನು, ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಆಸೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಂತೋಷ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಕಲಿಸುತ್ತದೆ. ಆಧುನಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ನಡುವೆ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಮಣ್ಣಿನ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಸಿಗುವ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದೆಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಮನುಷ್ಯನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳಿರುವಂತೆ ನ್ಯೂನತೆಗಳೂ ಇರಬಹುದು. ಒಬ್ಬರ ಪರಿಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಜೀವನೋತ್ಸಾಹವನ್ನು ಮೆಚ್ಚುವುದೆಂದರೆ ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂಶವನ್ನೂ ಪರಿಪೂರ್ಣವೆಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವುದಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ, ನ್ಯೂನತೆಗಳ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅವರಲ್ಲಿರುವ ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದೂ ಸರಿಯಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಂದೇ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಅಳೆಯದೆ, ಅವರ ಬದುಕಿನ ವಿವಿಧ ಮುಖಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದೇ ಮಾನವೀಯತೆ.

ಕೊನೆಗೆ, ಆ ಹಿರಿಯರ ಮಾತು ಮತ್ತೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ:

“ಮಾಸ್ಟ್ರೇ, ನನಗೆ ಈಗಷ್ಟೇ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದಿರುವ ಕೆಲವು ತೆಂಗಿನ ಸಸಿಗಳು ಬೇಕಿತ್ತು.”

ಈ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಕೇಳಿಸುವುದು ಕೆಲವು ಸಸಿಗಳ ಬೇಡಿಕೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಬದುಕಿನೊಂದಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಮನಸ್ಸಿನ ಮಿಡಿತ.

ತಲೆಯ ಕೂದಲು ಬೆಳ್ಳಗಾಗಿರಬಹುದು. ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿರಬಹುದು. ದೇಹಕ್ಕೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಬೇಕಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಮನಸ್ಸು ಇನ್ನೂ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಬೇರು ಬಿಡುವ ಕನಸು ಕಾಣುತ್ತಿದೆ!

ಕೆಳಬೈಲ ಭಟ್ಟರ ಮಾತಿನಂತೆ, “ನಾನು ಈಗಲೂ ತೋಟ ಮಾಡಬಲ್ಲೆ” ಎನ್ನುವ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವೇ ಬದುಕಿನ ನಿಜವಾದ ಚೈತನ್ಯವಿರಬಹುದು.

ಬದುಕಿನ ಹಸಿರು ನಮ್ಮ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಲ್ಲ; ನಾವು ಇನ್ನೂ ಏನನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ.

ಎಂಬತ್ತರಲ್ಲೂ ಹೊಸ ತೆಂಗಿನ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಡಲು ಬಯಸುವ ಈ ಹಿರಿಯರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆ ಹಸಿರು ಇನ್ನೂ ಜೀವಂತವಾಗಿದೆ.

ಅವರನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಂದಿರುಗಿದಾಗ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆ ಒಂದೇ:

ನಮ್ಮ ವಯಸ್ಸು ಎಷ್ಟೇ ಇರಲಿ, ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಇನ್ನೂ ಒಂದು ಸಸಿಯನ್ನು ನೆಡುವ ಆಸೆ ಜೀವಂತವಾಗಿದೆಯೇ?

- ಸಂತೋಷ್ ಎಮ್ ಕುಮಾರ್ ಮೊಗೇರಿ